Aydın’ın İncirliova ilçesinde 40 yılı aşkın süredir bakır alem üreten usta, eserleriyle yalnızca camileri değil, ilçenin sanat mirasını da ayakta tutuyor. Kenan Çalışkan’ın (70) ödülle onurlandırılması gerekiyor.
Dededen babaya miras kalan bakırcılık geleneğini 40 yılı aşkın süredir sürdüren Çalışkan, camilerin minarelerinde görülen bakır alemleri tamamen el işçiliğiyle üreterek Türkiye’nin yanı sıra dünyanın farklı ülkelerine ulaştırıyor.
İnce dövme teknikleri ve milimetrik sabır gerektiren üretim süreci nedeniyle bakır alemin fabrikasyon üretimine uygun olmadığı ifade ediliyor. Bu nedenle bu sanat, ustalarını kaybettikçe yok olma tehlikesiyle karşı karşıya bulunuyor. İncirliova’da bu geleneğin son temsilcilerinden olan Çalışkan, her eserini günlerce hatta haftalarca süren el emeğiyle hazırlıyor. 3 metreye yaklaşan büyük alemlerin yapımı ise yaklaşık 15 günü buluyor.
Bugüne kadar yalnızca Aydın ve çevresi için değil; Almanya, İngiltere, Rusya, Bulgaristan, Irak, Gürcistan, Danimarka ve Polonya gibi birçok ülkeye alem gönderen usta, İncirliova’nın adını camilerin minarelerinde yaşatıyor.
ÖDÜLÜ HAK EDEN BİR KÜLTÜREL DEĞER
İlçede ve esnaf çevrelerinde, Çalışkan’ın yalnızca üretim yapan bir usta olmadığı; İncirliova’nın sanat kimliğini temsil eden bir kültür taşıyıcısı olduğu vurgulanıyor.
Yıllarca sabır, el emeği ve titizlikle sürdürülen bu sanatın korunması gerektiğini belirten vatandaşlar, ustanın yerel veya ulusal düzeyde bir kültür-sanat ödülüyle onurlandırılması gerektiğini ifade ediyor.
GELECEK İÇİN TEK ENDİŞE: ÇIRAK YETİŞMEMESİ
Zanaatin en büyük sorunlarından biri ise çalacak çekiç tutacak elin kalmaması. Genç ustaların yetişmemesi, bu mirasın ustalarla birlikte kaybolma riskini artırıyor. Bu nedenle bakır alemin yalnızca bir süsleme değil, aktarılması gereken bir kültür değeri olduğu hatırlatılıyor.
İncirliova’da yıllardır sessizce sürdürülen bu sanat, hem kente hem ülkeye hem de dünyaya kültürel bir imza olarak yaklaşılmayı hak ediyor.
